تاریخچه مسجدالحرام
پیروزى اسلام در مکه سبب شد تا منزل آفریدگار و دور و اطراف آن، از لوث وجود بتها پاک خواهد شد و فضاى مکه را اذان بلال که شعار توحید بود، دربرگیرد. تا این زمان هیچ حصارى و بنایى در اطراف مسجدالحرام خلا. صرفا در حوالی کعبه آن سوى محدوده طواف منزلهاى عربها سازه تشریفات مشهد گردیده بود.
با گسترش اسلام و افزوده شدن به شمار مسلمانها، حس شد که می بایست محدوده طواف کبیرخیس گردد. از این رو خلیفه دوم امرکرد تا منزلهاى اطراف را بخرند و حاد نمایند و به محدوده مسجد بیفزایند؛ همینطور اظهار کرد تا دیوارى کمتر از قامت یک آدم در حوالی مسجد بکشند، درهایى نیز در آن باز کنند و مشعلهایى بر فراز دیوارها نصب نمایند تا مسجد در شب پرنور بماند. پردههاى کعبه را نیز عوض نمایند.
از آنجا که کعبه و مسجد در معرض سیل بود، عملکرد شد تا سیل بندهایى در اطراف آن تاسیس شود که از هجوم آب و جاری شدن آن به مسجد جلوگیرى نماید.
مبنی بر رسمى سابق به مردمى که در اطراف کعبه زندگى مىکردند دستور داده شد بناهاى خویش را بلندتر از کعبه نسازند تا بناى کعبه و مسجد پایین الشعاع آنان قرار نگیرد. گفتنى می باشد، قبل از ظهور اسلام ساکنان مکه به احترام کعبه، منزلهاى خویش را به طور مربع نمىساختند.
گسترش مسجد در طی عثمان
پس از اقدامات خلیفه دوم در سال هفدهم هجرى، خلیفه سوم در سال بیست و شش هجرى، توشه دیگر بر محدوده مسجد خاطر نشان کرد. وی امر کرد تا منزلهاى دیگرى را خریده و ضمیمه مسجد سازند. در بین وی و برخى از صاحبان منزلها درگیرى پیش آمد که سرنوشت برخى از آنها راضى شدند و برخى نیز ناراضى باقى ماندند.
خلیفه سوم، همزمان با گسترش مساحت مسجد، امر کرد رواقهایى براى مسجد ساخته خواهد شد. تا آن فرصت دور و بر محیط کعبه تماما بدون سقف بود و این نخستین بارى بود که بخشهایى از آن مسقف مىشد.
تاریخچه مسجدالحرام
پیروزى اسلام در مکه سبب شد تا منزل آفریدگار و دور و اطراف آن، از لوث وجود بتها پاک خواهد شد و فضاى مکه را اذان بلال که شعار توحید بود، دربرگیرد. تا این زمان هیچ حصارى و بنایى در اطراف مسجدالحرام خلا. صرفا در حوالی کعبه آن سوى محدوده طواف منزلهاى عربها سازه تشریفات مشهد گردیده بود.
با گسترش اسلام و افزوده شدن به شمار مسلمانها، حس شد که می بایست محدوده طواف کبیرخیس گردد. از این رو خلیفه دوم امرکرد تا منزلهاى اطراف را بخرند و حاد نمایند و به محدوده مسجد بیفزایند؛ همینطور اظهار کرد تا دیوارى کمتر از قامت یک آدم در حوالی مسجد بکشند، درهایى نیز در آن باز کنند و مشعلهایى بر فراز دیوارها نصب نمایند تا مسجد در شب پرنور بماند. پردههاى کعبه را نیز عوض نمایند.
از آنجا که کعبه و مسجد در معرض سیل بود، عملکرد شد تا سیل بندهایى در اطراف آن تاسیس شود که از هجوم آب و جاری شدن آن به مسجد جلوگیرى نماید.
مبنی بر رسمى سابق به مردمى که در اطراف کعبه زندگى مىکردند دستور داده شد بناهاى خویش را بلندتر از کعبه نسازند تا بناى کعبه و مسجد پایین الشعاع آنان قرار نگیرد. گفتنى می باشد، قبل از ظهور اسلام ساکنان مکه به احترام کعبه، منزلهاى خویش را به طور مربع نمىساختند.
گسترش مسجد در طی عثمان
پس از اقدامات خلیفه دوم در سال هفدهم هجرى، خلیفه سوم در سال بیست و شش هجرى، توشه دیگر بر محدوده مسجد خاطر نشان کرد. وی امر کرد تا منزلهاى دیگرى را خریده و ضمیمه مسجد سازند. در بین وی و برخى از صاحبان منزلها درگیرى پیش آمد که سرنوشت برخى از آنها راضى شدند و برخى نیز ناراضى باقى ماندند.
خلیفه سوم، همزمان با گسترش مساحت مسجد، امر کرد رواقهایى براى مسجد ساخته خواهد شد. تا آن فرصت دور و بر محیط کعبه تماما بدون سقف بود و این نخستین بارى بود که بخشهایى از آن مسقف مىشد.

ویژگیهای یک مجموعه تشریفاتی حرفهای چیست؟