مسجد روضه خوان طوسی (استکانِعُ الشّیخ الطّوسی) از مشهورترین و کهنترین مساجد نجف و محل دفن روضه خوان طوسی (درگذشت ۴۶۰ق) میباشد. این مسجد که در حوالی مقبره امیرالمؤمنین(ع) جای دارد، افزون بر جای نماز و عبادت، محل برگزاری دروس حوزه علمیه نجف نیز بوده و بارها بازسازی و نوسازی تشریفات مشهد گردیده است.
تاریخچه
مسجد طوسی در واقع، منزل روضه خوان طوسی بود. وی بعد از حمله به منزلش و حریق زدن کتابخانهاش در بغداد، به نجف پشتیبانی آورد و در مکانی در حوالی بقعه امام علی(ع) سکونت کرد. منزل وی محل درس دادن و تألیف بود تا این که بعداز وفات روحانی، مطابق وصیت وی، به محل دفنش و آنگاه به مسجد تبدیل شد.[۱]
بقعه روحانی طوسی در مسجد
حالت مکانی
مسجد روحانی طوسی در شمال مقبره امام علی(ع) جای دارد که خیابان منتهی به صحن مقبره «شارعُ الطّوسی» و درب ورودی بقعه «باب روحانی طوسی» اسم گرفته میباشد. عمده فضای مسجد را شبستانی سرپوشیده فرا گرفته و قسمت شمالی مسجد، آرامگاه روضه خوان طوسی میباشد. صحن مسجد هم بقعه خانوادگی آل بحرالعلوم میباشد که قبر سید محمدمهدی بحرالعلوم (متوفای ۱۲۱۲ق) و فرزندان وی در آنجاست.[۲] این مسجد به انگیزه عمر و تاسیس خیابان، یکسری توشه تجدید بنا و مرمت شدهاست.[۳]
کلاس درس آخوند خراسانی در مسجد طوسی
محل دروس حوزوی
مسجد طوسی از مجال حضور روضه خوان طوسی و بعد از آن، افزون بر جای عبادت و نماز جماعت، همواره یک کدام از مرکزها درس دادن حوزه نجف نیز به شمار میرفته و عالمانی نظیر آخوند خراسانی و سید محمدباقر صدر، آن را محل درس خود قرار داده بودند.[۴]
پانویس
انصاری، موقوفات ایرانیان در عراق، ۱۳۷۳ش؛ علوی، راهنمای مصور مهاجرت زیارتی عراق، ۱۳۸۹ش، ص۱۵۱.
انصاری، موقوفات ایرانیان در عراق، ۱۳۷۳ش.
علوی، راهنمای مصور هجرت زیارتی عراق، ۱۳۸۹ش، ص۱۵۱.
انصاری، موقوفات ایرانیان در عراق، ۱۳۷۳ش.
منابع
انصاری قمی، محمدرضا، موقوفات ایرانیان در عراق، وقف ارثیه جاویدان، فصل بهار ۱۳۷۳ش، شماره ۵.
علوی، سیداحمد (توده)، راهنمای مصور مهاجرت زیارتی عراق، قم، پر اسم و رسم، ۱۳۸۹ش.
نبو
روضه خوان طوسی
استادان
ابن عبدون • سید مرتضی • روضه خوان اثرگذار • ابن غضائری
شاگردان
ابوالصلاح حلبی • محمد بن علی کراجکی • ابوعلی طوسی
اثر ها
تهذیب الاحکام • الاستبصار • الخلاف • الغیبة • رجال • حزم الاصول • مصباح المتهجد • الامالی • الفهرست • المبسوط • تعبیر تبیان • النهایة • فهرست اثرها
مرتبط
کنگره هزاره روحانی طوسی • طوس • مسجد روضه خوان طوسی • بغداد • کتاب ها اربعه • حوزه علمیه نجف
روحانی اثرگذار
نبو
حوزه علمیه
عراق
حیطهها
حوزه علمیه بغداد • حوزه علمیه نجف • حوزه علمیه حله • حوزه علمیه سامرا • حوزه علمیه کربلا
مدرسه ها
مکتب آیتالله بروجردی • مکتب آخوند • مکتب سید یزدی • مکتب خلیلی • مکتب شربیانی • فهرست مدرسه ها علمیه نجف • مکتب قوام • جامعة النجف الدینیة • مکتب غرویه • مکتب قزوینی • مکتب ایروانی • مکتب بخارایی
مرتبط
مسجد هندی • مسجد روحانی انصاری • مسجد روحانی طوسی • مسجد جواهری
کشور ایران
حیطهها
حوزه علمیه قم • حوزه علمیه قم در عصر معاصر • حوزه علمیه قم (روزگار جمهوری اسلامی) • حوزه علمیه خراسان • حوزه علمیه اصفهان • حوزه علمیه ری • حوزه علمیه طهران • جامعة الزهراء
مدرسه ها
مکتب حقانی • مکتب آقا باباخان • مکتب آقابزرگ کاشان • مکتب جده گران قدر • مکتب جده خرد • مکتب چهارباغ اصفهان • مکتب فیضیه • مکتب علمیه آیتالله گلپایگانی • مکتب پریزاد • مکتب سپهسالار • مکتب مروی • مکتب آیتالله بروجردی • مکتب حجتیه • مکتب خیراتخان • مکتب میرزا جعفر • مکتب دو در • مکتب نواب • مکتب عباسقلیخان • مکتب جهانگیرخان • مکتب طالبیه • مکتب دارالشفاء • مکتب ستیه • مکتب رضویه • مکتب نیمآورد • مکتب پیالهگران • فهرست مدرسه های علمیه طهران • فهرست مدرسه ها علمیه اصفهان • فهرست مدرسه ها علمیه مشهد • مکتب مجتهدی • مکتب آخوند • مکتب صدر بازار • مکتب صدر طهران • مکتب فیلسوفالدوله طهران • مکتب علمیه معمارباشی • مکتب صالحیه قزوین • مکتب علمیه روحانی عبدالحسین • مکتب علمیه سلیمانیه • مکتب ملا راست گو قمی • مدرسه نرجس • مکتب علمیه آیتالله موسوینژاد
تشکیلات
جامعه مدرسین • شورای خوب • محل کار تبلیغات • راس رئیس • مجمع نمایندگان طلاب
مرتبط
جامعة المصطفی العالمیة • پژوهشگاه علم ها و فرهنگ و تمدن اسلامی • راس تخصصی شیعهشناسی • راءس پژوهش ها رایانهای حوزه علمیه اصفهان • سید پیامبر موسوی تهرانی • محمدتقی ستوده • همایش کتاب سال حوزه • فهرست اثر ها برگزیده همایش کتاب سال حوزه • همایش ملی فقه هنر
لبنان
حوزه علمیه جبلبرهان • فهرست مدرسه های علمیه لبنان • المعهد الشرعی الاسلامی
هند
مدرسة الواعظين • مکتب ایمانیه • مکتب ناظمیه • مکتب جوادیه • پادشاه المدارس • جامعة الزهراء
اصطلاحات
آخوند • آیتالله • حجتالاسلام • ثقةالاسلام • روحانیالاسلام • علامه • مرجع تاسی • مباحثه • درس بیرون • اجتهاد • اذن اجتهاد • مجتهد • اذن قصه • روحانی اذن • حجره • عمامه • شهریه • تقریرنویسی
دروس
نظام درسی • فقه • اصول • حدیث • تعبیر • حرف • فلسفه • رجال • درایه • ادبیات عرب
رسانهها
خبرگزاری حوزه • خبرگزاری رسا
روحانیت
نبو
نجف
جای های زیارتی
مقبره امام علی(ع) • وادیالسلام • مرقد کمیل بن زیاد • جایگاه رأس الحسین
مساجد
مسجد حنانه • مسجد عمران بن شاهین • مسجد هندی • مسجد روحانی طوسی • مسجد روضه خوان انصاری • مسجد الخضراء • مسجد جواهری
مدرسه ها علمیه
حوزه علمیه نجف • مکتب آخوند • مکتب آیتالله بروجردی • مکتب خلیلی • مکتب سید یزدی • مکتب شربیانی • فهرست مدرسه ها علمیه نجف • مکتب قوام • جامعة النجف الدینیة • مکتب غرویه • مکتب قزوینی • مکتب ایروانی • مکتب بخارایی
کتابخانهها
کتابخانه بقاع امام علی • کتابخانه آیتالله حکیم • کتابخانه علامه امینی • فهرست کتابخانههای نجف
متعلق
فهرست مدفونان در مقبره امام علی(ع) • جماعة العلماء فی النجف الاشرف • الاضواء الاسلامیه • مشعلگردانی • صحن حضرت فاطمه(س) • جمعیة منتدی النشر • انتفاضه شعبانیه • قبیله حکیم • حمله ها وهابیها به نجف
کربلا
نبو
مساجد
ایالات متحده عربی
مسجدالحرام • مسجدالنبی • مسجد قبا • مسجد شجره • مسجد ردالشمس • مسجد خیف • مسجد غدیر خم • مسجد قبلتین • مسجد تنعیم • مسجد الاجابة (مکه) • مسجد الاجابة (مدینه) • مسجد جن • مسجد غمامه • مساجد سبعه • مسجد حمزه (مدینه) • مسجد علی بن ابیطالب (مدینه)
عراق
مسجد کوفه • مسجد سهله • مسجد براثا • مسجد حنانه • مسجد روضه خوان طوسی • مسجد روضه خوان انصاری • مسجد هندی • مسجد الخضراء • مسجد صعصعه • مسجد زید بن صوحان • مسجد عمران بن شاهین • مسجد الحمراء • مسجد جامع بصره • مسجد جواهری
جمهوری اسلامی ایران
مسجد جمکران • مسجد گوهرشاد • مسجد آقابزرگ کاشان • مسجد جامع اصفهان • مسجد امام اصفهان • مسجد حکیم اصفهان • مسجد سلماسی • مسجد روضه خوان لطفالله • مسجد جامع یزد • مسجد اعظم قم • مسجد امام حسن عسکری قم • مسجد سید اصفهان • مسجد امام خمینی • مسجد سید عزیزالله • مسجد کبود • مسجد نصیرالملک • مسجد جامع قم • مسجد جامع کرمان • مسجد ملک کرمان • مسجد ارک طهران • مسجد نماینده قانونی شیراز • مسجد کرامت • مسجد فیل • مسجد هدایت طهران • مسجد جامع عتیق شیراز • مسجد لرزاده • مسجد مالکالامر تبریز • مسجد الجواد • مسجد جاوید • مسجد امینالدوله • مسجد ابوذر (طهران) • مسجد جلیلی • مسجد قبا (طهران) • مسجد جامع نارمک • مسجد فرط
فلسطین
مسجدالاقصی • مسجد صخره
سوریه، مصر، یمن و...
مسجد جامع اموی، مسجد حکم دهنده مصر • مسجد جیوشی، مسجد امام علی صنعا • جامع الامام الصادق (بحرین)
مرتبط
مسجد • مسجد جامع • محراب • مناره • منبر • عمران مسجد • خبرگزاری شبستان • روز جهانی مسجد
نماز • مسجدالنبی
مسجد روضه خوان طوسی (استکانِعُ الشّیخ الطّوسی) از مشهورترین و کهنترین مساجد نجف و محل دفن روضه خوان طوسی (درگذشت ۴۶۰ق) میباشد. این مسجد که در حوالی مقبره امیرالمؤمنین(ع) جای دارد، افزون بر جای نماز و عبادت، محل برگزاری دروس حوزه علمیه نجف نیز بوده و بارها بازسازی و نوسازی تشریفات مشهد گردیده است.
تاریخچه
مسجد طوسی در واقع، منزل روضه خوان طوسی بود. وی بعد از حمله به منزلش و حریق زدن کتابخانهاش در بغداد، به نجف پشتیبانی آورد و در مکانی در حوالی بقعه امام علی(ع) سکونت کرد. منزل وی محل درس دادن و تألیف بود تا این که بعداز وفات روحانی، مطابق وصیت وی، به محل دفنش و آنگاه به مسجد تبدیل شد.[۱]
بقعه روحانی طوسی در مسجد
حالت مکانی
مسجد روحانی طوسی در شمال مقبره امام علی(ع) جای دارد که خیابان منتهی به صحن مقبره «شارعُ الطّوسی» و درب ورودی بقعه «باب روحانی طوسی» اسم گرفته میباشد. عمده فضای مسجد را شبستانی سرپوشیده فرا گرفته و قسمت شمالی مسجد، آرامگاه روضه خوان طوسی میباشد. صحن مسجد هم بقعه خانوادگی آل بحرالعلوم میباشد که قبر سید محمدمهدی بحرالعلوم (متوفای ۱۲۱۲ق) و فرزندان وی در آنجاست.[۲] این مسجد به انگیزه عمر و تاسیس خیابان، یکسری توشه تجدید بنا و مرمت شدهاست.[۳]
کلاس درس آخوند خراسانی در مسجد طوسی
محل دروس حوزوی
مسجد طوسی از مجال حضور روضه خوان طوسی و بعد از آن، افزون بر جای عبادت و نماز جماعت، همواره یک کدام از مرکزها درس دادن حوزه نجف نیز به شمار میرفته و عالمانی نظیر آخوند خراسانی و سید محمدباقر صدر، آن را محل درس خود قرار داده بودند.[۴]
پانویس
انصاری، موقوفات ایرانیان در عراق، ۱۳۷۳ش؛ علوی، راهنمای مصور مهاجرت زیارتی عراق، ۱۳۸۹ش، ص۱۵۱.
انصاری، موقوفات ایرانیان در عراق، ۱۳۷۳ش.
علوی، راهنمای مصور هجرت زیارتی عراق، ۱۳۸۹ش، ص۱۵۱.
انصاری، موقوفات ایرانیان در عراق، ۱۳۷۳ش.
منابع
انصاری قمی، محمدرضا، موقوفات ایرانیان در عراق، وقف ارثیه جاویدان، فصل بهار ۱۳۷۳ش، شماره ۵.
علوی، سیداحمد (توده)، راهنمای مصور مهاجرت زیارتی عراق، قم، پر اسم و رسم، ۱۳۸۹ش.
نبو
روضه خوان طوسی
استادان
ابن عبدون • سید مرتضی • روضه خوان اثرگذار • ابن غضائری
شاگردان
ابوالصلاح حلبی • محمد بن علی کراجکی • ابوعلی طوسی
اثر ها
تهذیب الاحکام • الاستبصار • الخلاف • الغیبة • رجال • حزم الاصول • مصباح المتهجد • الامالی • الفهرست • المبسوط • تعبیر تبیان • النهایة • فهرست اثرها
مرتبط
کنگره هزاره روحانی طوسی • طوس • مسجد روضه خوان طوسی • بغداد • کتاب ها اربعه • حوزه علمیه نجف
روحانی اثرگذار
نبو
حوزه علمیه
عراق
حیطهها
حوزه علمیه بغداد • حوزه علمیه نجف • حوزه علمیه حله • حوزه علمیه سامرا • حوزه علمیه کربلا
مدرسه ها
مکتب آیتالله بروجردی • مکتب آخوند • مکتب سید یزدی • مکتب خلیلی • مکتب شربیانی • فهرست مدرسه ها علمیه نجف • مکتب قوام • جامعة النجف الدینیة • مکتب غرویه • مکتب قزوینی • مکتب ایروانی • مکتب بخارایی
مرتبط
مسجد هندی • مسجد روحانی انصاری • مسجد روحانی طوسی • مسجد جواهری
کشور ایران
حیطهها
حوزه علمیه قم • حوزه علمیه قم در عصر معاصر • حوزه علمیه قم (روزگار جمهوری اسلامی) • حوزه علمیه خراسان • حوزه علمیه اصفهان • حوزه علمیه ری • حوزه علمیه طهران • جامعة الزهراء
مدرسه ها
مکتب حقانی • مکتب آقا باباخان • مکتب آقابزرگ کاشان • مکتب جده گران قدر • مکتب جده خرد • مکتب چهارباغ اصفهان • مکتب فیضیه • مکتب علمیه آیتالله گلپایگانی • مکتب پریزاد • مکتب سپهسالار • مکتب مروی • مکتب آیتالله بروجردی • مکتب حجتیه • مکتب خیراتخان • مکتب میرزا جعفر • مکتب دو در • مکتب نواب • مکتب عباسقلیخان • مکتب جهانگیرخان • مکتب طالبیه • مکتب دارالشفاء • مکتب ستیه • مکتب رضویه • مکتب نیمآورد • مکتب پیالهگران • فهرست مدرسه های علمیه طهران • فهرست مدرسه ها علمیه اصفهان • فهرست مدرسه ها علمیه مشهد • مکتب مجتهدی • مکتب آخوند • مکتب صدر بازار • مکتب صدر طهران • مکتب فیلسوفالدوله طهران • مکتب علمیه معمارباشی • مکتب صالحیه قزوین • مکتب علمیه روحانی عبدالحسین • مکتب علمیه سلیمانیه • مکتب ملا راست گو قمی • مدرسه نرجس • مکتب علمیه آیتالله موسوینژاد
تشکیلات
جامعه مدرسین • شورای خوب • محل کار تبلیغات • راس رئیس • مجمع نمایندگان طلاب
مرتبط
جامعة المصطفی العالمیة • پژوهشگاه علم ها و فرهنگ و تمدن اسلامی • راس تخصصی شیعهشناسی • راءس پژوهش ها رایانهای حوزه علمیه اصفهان • سید پیامبر موسوی تهرانی • محمدتقی ستوده • همایش کتاب سال حوزه • فهرست اثر ها برگزیده همایش کتاب سال حوزه • همایش ملی فقه هنر
لبنان
حوزه علمیه جبلبرهان • فهرست مدرسه های علمیه لبنان • المعهد الشرعی الاسلامی
هند
مدرسة الواعظين • مکتب ایمانیه • مکتب ناظمیه • مکتب جوادیه • پادشاه المدارس • جامعة الزهراء
اصطلاحات
آخوند • آیتالله • حجتالاسلام • ثقةالاسلام • روحانیالاسلام • علامه • مرجع تاسی • مباحثه • درس بیرون • اجتهاد • اذن اجتهاد • مجتهد • اذن قصه • روحانی اذن • حجره • عمامه • شهریه • تقریرنویسی
دروس
نظام درسی • فقه • اصول • حدیث • تعبیر • حرف • فلسفه • رجال • درایه • ادبیات عرب
رسانهها
خبرگزاری حوزه • خبرگزاری رسا
روحانیت
نبو
نجف
جای های زیارتی
مقبره امام علی(ع) • وادیالسلام • مرقد کمیل بن زیاد • جایگاه رأس الحسین
مساجد
مسجد حنانه • مسجد عمران بن شاهین • مسجد هندی • مسجد روحانی طوسی • مسجد روضه خوان انصاری • مسجد الخضراء • مسجد جواهری
مدرسه ها علمیه
حوزه علمیه نجف • مکتب آخوند • مکتب آیتالله بروجردی • مکتب خلیلی • مکتب سید یزدی • مکتب شربیانی • فهرست مدرسه ها علمیه نجف • مکتب قوام • جامعة النجف الدینیة • مکتب غرویه • مکتب قزوینی • مکتب ایروانی • مکتب بخارایی
کتابخانهها
کتابخانه بقاع امام علی • کتابخانه آیتالله حکیم • کتابخانه علامه امینی • فهرست کتابخانههای نجف
متعلق
فهرست مدفونان در مقبره امام علی(ع) • جماعة العلماء فی النجف الاشرف • الاضواء الاسلامیه • مشعلگردانی • صحن حضرت فاطمه(س) • جمعیة منتدی النشر • انتفاضه شعبانیه • قبیله حکیم • حمله ها وهابیها به نجف
کربلا
نبو
مساجد
ایالات متحده عربی
مسجدالحرام • مسجدالنبی • مسجد قبا • مسجد شجره • مسجد ردالشمس • مسجد خیف • مسجد غدیر خم • مسجد قبلتین • مسجد تنعیم • مسجد الاجابة (مکه) • مسجد الاجابة (مدینه) • مسجد جن • مسجد غمامه • مساجد سبعه • مسجد حمزه (مدینه) • مسجد علی بن ابیطالب (مدینه)
عراق
مسجد کوفه • مسجد سهله • مسجد براثا • مسجد حنانه • مسجد روضه خوان طوسی • مسجد روضه خوان انصاری • مسجد هندی • مسجد الخضراء • مسجد صعصعه • مسجد زید بن صوحان • مسجد عمران بن شاهین • مسجد الحمراء • مسجد جامع بصره • مسجد جواهری
جمهوری اسلامی ایران
مسجد جمکران • مسجد گوهرشاد • مسجد آقابزرگ کاشان • مسجد جامع اصفهان • مسجد امام اصفهان • مسجد حکیم اصفهان • مسجد سلماسی • مسجد روضه خوان لطفالله • مسجد جامع یزد • مسجد اعظم قم • مسجد امام حسن عسکری قم • مسجد سید اصفهان • مسجد امام خمینی • مسجد سید عزیزالله • مسجد کبود • مسجد نصیرالملک • مسجد جامع قم • مسجد جامع کرمان • مسجد ملک کرمان • مسجد ارک طهران • مسجد نماینده قانونی شیراز • مسجد کرامت • مسجد فیل • مسجد هدایت طهران • مسجد جامع عتیق شیراز • مسجد لرزاده • مسجد مالکالامر تبریز • مسجد الجواد • مسجد جاوید • مسجد امینالدوله • مسجد ابوذر (طهران) • مسجد جلیلی • مسجد قبا (طهران) • مسجد جامع نارمک • مسجد فرط
فلسطین
مسجدالاقصی • مسجد صخره
سوریه، مصر، یمن و...
مسجد جامع اموی، مسجد حکم دهنده مصر • مسجد جیوشی، مسجد امام علی صنعا • جامع الامام الصادق (بحرین)
مرتبط
مسجد • مسجد جامع • محراب • مناره • منبر • عمران مسجد • خبرگزاری شبستان • روز جهانی مسجد
نماز • مسجدالنبی
ویژگیهای یک مجموعه تشریفاتی حرفهای چیست؟