جاری ساختن فعالیت فرهنگی به ویژه در مساجد از اموری میباشد که آسان و ممتنع میباشد و نیروهای مذهبی در نوبت نخستین هم می دانند و هم نمیدانند که می بایست از کجا، چهگونه، چه هنگامی و چه کاری را استارت نمایند. تشریفات مشهد
خبرگزاری شبستان: اعمال عمل فرهنگی از اموری میباشد که سهل و آسان و ممتنع میباشد و نیروهای مذهبی در دفعه نخستین، هم می دانند و هم نمیدانند که بایستی از کجا، چه طور، چه هنگامی و چه کاری را استارت نمایند.
از اینرو، این نوشتار که ناظر به شغلهای فرهنگی و اجتماعی و عنایت فعالیت در مساجد، هئیت، مقرهای بسیج، کانونهای فرهنگی و هنری و دیگر مقرهای فرهنگی و مذهبی ماست، تلاش دارااست مثالای از این امور را ـ که شاید به ذهن اکثری از فعالان فرهنگی رسیده باشد یا این که حتی به مرحله ایفا در آمده باشد ـ این توشه به طور منظم و مجموعهبندی گردیده ارائه نماید.
این نوشته که فعالیت فرهنگی در مساجد تجاربها، زخمشناسی و راهکارها اسم دارااست نوشته یاسر عسگری، متفحص پژوهشگاه جامعة المصطفی(ص) میباشد که در آن قدم به قدم سیر مطالعاتی و اقدامات موردنیاز برای تبدیل یک مسجد به مسجدی فعال و فرهنگی آمده میباشد.
مساجد مقر انقلاب اسلامی بود و بایستی باشد؛ همچنان که مقر اساسی نهضت کبیر اسلامی در بالا اسلام بوده میباشد. در قبل از انقلاب و دهه اولیه انقلاب مساجد مقر فعال برای نیروهای انقلابی بوده میباشد، چه برای پیکار با رژیم سلطان و چه برای توسعه و گسترش و پیشرفت درنگ انقلاب اسلامی و امام خمینی(ره). البته متأسفانه در مساجد فعلی این کارکرد کمتر مشاهده میشود.
قدم اولیه پژوهش تاریخ شفاهی مساجد اساسی و اثرگذار تاریخ انقلاب
خوشبختانه تاریخ شفاهی بعضا از مساجد اساسی و اثرگذار در تاریخ انقلاب، بهویژه مساجد اساسی طهران، منتشر گردیده است. ولی در خاطرات شفاهی اکثری از فعالان مجال انقلاب نیز به کارهایشان در مساجد و مدرسه های اشاره گردیده است که پژوهش آنان خالی از لطف وجود ندارد و میتواند الگویی برای این عصر باشد؛ بهویژه که مساجد، مقر اساسی انقلابیها و مذهبیها بود و در همین جای ها سازماندهی، فراگیری و تربیت نیروها و … ایفا میشد. بخش اعظمی از این مساجد در قبل از انقلاب و دهه نخستین انقلاب، مقر دور از شوخی انتشار معارف اسلام و انقلاب بود و آنها شغلهای چشمگیری زیرا تظاهرات، اجتماعات، تواشیح، دستههای سرود و تئاتر، نشریات و سولههای متعدد نگارگری، خوشنویسی و … داشتند.
نگهداری مقرهای کهن آنگاه راه و روشاندازی مقرهای تازه
مقر و پاتوق برای کار به راحتی به دست نمیآید و در چنگ ما قرار نمیگیرد. پس توجه کنیم از همین مجالها و مقرهایی که داریم صحیح به کار گیری کنیم. متأسفانه اکثری از ما از سنگرها و پاتوقهای مو جود به کارگیری شایانی نمیکنیم، و در مراقبت آنها کوشاو سخت کوش نیستیم، البته همواره درصدد فتح سنگرها و تولید پاتوقهای جدیدیم. این درحالی میباشد که بایستی پاتوقها و سنگرهایی را که داریم به موقعیت ثبتگردیدهای برسانیم و بعد برای ساخت و ساز پاتوقها و شغلهای نو مبادرت کنیم.
شناسایی مجالها و گنجایشهای جان دار/نباید کنار بنشینیم و معطل دگرگونی باشیم
شناسایی مجالهای فعلی در شهرها و روستاهای پیرامونی ضروری میباشد. از سویی، بایستی روحانیان و طلاب خوشاندیشه هر ناحیه را شناسایی کنیم. بایستی شخصی را که شغل تولید کننده یا این که همسو با ما جاری ساختن میدهد، یاری و دفاع کنیم؛ چون توفیق وی، توفیق جناح فکری و فرهنگی انقلاب در شهر، و تضعیف جناح مفسدان میباشد. نمیتوانیم تنهاً کناری بنشینیم و چشم به راه دگرگونی فرهنگی در ناحیه خومان باشیم. تا خودمان وارد عمل و عمل نشویم، نباید انتظار دگرگونی فرهنگی و فقهی در شهر و حیطه داشته باشیم.
الگوی عملی و عینی نداریم/ نیم نگاهی به تجاربهای بقیه افراد
اختلال بخش اعظمی از فعالان فرهنگی و تشکلی ما این میباشد که الگوی عملی و عینی ندارند. ما می بایست به سیرتکاملای کار کنیم که با این امور، یک الگوی عملی برای دیگر فعالان و مساجد شویم. سر مشق بودن یک مسجد یا این که مقر بسیج یا این که یک هئیت، سبب ساز میخواهد شد که مساجد، هئیتها و مقرهای دیگر از آن ایده بگیرند و عمل خودشان را جهت دهند؛ همچنان که چنانچه یک تشکل یا این که مجموعۀ خیر داشته باشیم، میتوانیم روی تشکلها و گروههای دیگر تاثیر بگذاریم و برای سایر افراد، الگوبخش شویم.
از سایر اشتباهات ما این میباشد که از تجاربهای سایر افراد به کارگیری نمیکنیم. این استعمال نکردن اکثر وقت ها از بیخبری ما ناشی می شود. در واقع داده ها و آشنایی ما از سنگرهای جناح خودی نادر میباشد. این در حالی میباشد که می بایست از تجاربهای مساجد و مقرهای دیگر به کارگیری کنیم.
احتمال نقص وجود دارااست/ آرمان گرا نباشیم
از سوی دیگر، انتظار نداشته باشیم که فضای آغاز کار ما، مطلقاً فراهم، آرمانی و دارنده تمامی نوع تجهیزات باشد و کل کارهایمان بینقص باشد یا این که انتظار داشته باشیم اعضای هیئت امنا از تمامی کارهای ما دفاع نمایند و نهادها، مرکز ها یا این که شخصیتهای صاحب و مالک نفوذ شهری، نظری سوء یا این که انتقادی نسبت به شغلهای ما نداشته باشند. این را بدانیم که مدام این سیرتکامل وجود ندارد که در و تخته با هم جور باشند.
فضای عالی مساجد برای کلاسهای آموزشی
با فضاهایی که در مساجد داریم میتوانیم زمانهای مختلف آموزشی، فرهنگی، فقاهتی، مهارتی و … برای مخاطبان خویش در زمانهای سنی متعدد ـ از علمآموز تا دانشجو و میانسالان آقا و خانم ـ برگزار کنیم. اما شرط مایحتاج برای این عمل داشتن علت و عزم و سعی کردن میباشد. دایره این زمانها نیز قادر است از کلاسهای مطالعاتی تاملهای امام(ره)، رهبری، شهید مطهری(ره)، شهید آوینی(ره)، تاریخ معاصر، تاریخ اسلام، هنر انقلاب و حمایت مقدس تا جلسات انتقاد و پخش فیلم، مستند، نمایشگاههای عکس، کاریکاتور و نگارگری، کلاسهای مهارتی مانند مستندسازی، فیلمسازی، کامپیوتر، گویش، را دربرگیرد. برای برپایی این زمانها در جايگاه اولیه میاقتدار از پتانسیل شهر و حیطه خویش غایت به کارگیری را ببرید. حتی درصورتیکه خودمان یا این که دوستانمان قادر خواهیم بود در حوزهای طرح دعوا یا این که کلاسی برگزار کنیم، متولی آن قسمت شویم و مسئولیتی برعهده بگیریم.
کانالسازی فعالان فرهنگی مساجد با جلسات منظم
با هر تعداد نفر که در هر شهر هستیم مرتبط و هماهنگ باشیم. هماهنگی و جلسات مشترک ماهانه یا این که فصلی فعالان فرهنگی فوقالعاده تأثیرگذار میباشد و الگوهایی برای شغل میدهد. همت کنیم هر توشه گردهمایی خویش را در یکی مقرها برگزار کنیم. مایحتاج وجود ندارد اولِ عمل، رینگ کاری و هماهنگی خودمان را آنقدر بزرگ کنیم که نتوانیم گردآوری و جورش کنیم. میاقتدار تعدادی رینگ کاری تعریف و تمجید کرد. قرار هم وجود ندارد که در کلیه این موضوعها به طبعً غوغا و کارهایی بکنیم که بی جهت، آلرژیها را برانگیزیم.در شرایطیکه نتوانیم با مبانی و گرفتاریهای مشترک، شغل خویش را استارت کنیم، به طبعً در آتیای مجاورت از هم میپاشیم. پس نیروسازی را از همین الآن دورازشوخی بگیری.
لازمات برپایی زمانهای بهتر در مساجد
در برگزاری عصرها یک کدام از زمینههایی که می بایست مدنظر قرار گیرد گنجایش مخاطبان میباشد. بیتوجهی بدین مورد سبب ساز بیانگیزگی و حتی کاهش تعداد مخاطبان می گردد. برای اینگونه زمانهایی بایستی به نکتههای پایین دقت کرد:
1. گنجایشهای مخاطبانمان. برای هر زمان سنی و تحصیلی ــ علمآموز، دبیرستانی، دانشجو ــ مجرد یا این که متأهل و … با دقت به نیازهایشان سیرهای مطالعاتی ویژهای در حیث بگیریم.
2. معین و محصور بودن زمان سیرهای مطالعاتی. عصرهای برپا گردیده به سیرتکاملای نباشد که عصرای دو یا این که سهساله، به اتمام برسد. زیرا همین فرصت وقتگیر، منجر کاهش علت و خستگی اشخاص میگردد. برای دوری از این موضوع در مرحله اولیه، محدوده وقتی عصر را دو، سه ماهه در اختیار بگذاریم. همین محصور بودن عصر منجر میگردد که چنانچه کسی از زمان خوشش نیامد، یک یا این که دو ماه باقیمانده را تحمل نماید و در کلاسها حاضر خواهد شد.
3. به کارگیری از اشخاص کمپانیکننده در عصرها و سیرها. این اشخاص دستکم میتوانند زمانهای شبیه را برای دوستان علمآموز ارشاد یا این که دبیرستانی رئیس نمایند. در حالتی که از آن ها به کار گیری نکنیم، سود چندانی ندارد. به این ترتیب در شرایطیکه اپای برای دگرگونی فرهنگی در شهر داریم، بایستی برای سواالتحصیلان یا این که کمپانیکنندگان باسواد این عصرها هم اپ داشته باشیم.
4. به کار گیری از نرمافزارهای متنوع طی عصر. چه بسا پخش یک فیلم، مستند یا این که دیدار با یک فقید یا این که مدرس، یا این که حتی اردوی گروهجمعی یک روزه، به نشاط اعضای زمان یاری دهد.
چه کتاب هایی را در مساجد بخوانیم؟
5. استارت زمان با کتابهای عالی. اگرچه کتابهای شهید مطهری بسیار عالی میباشند، ممکن میباشد برای تودهای دیدنی نباشد. به این ترتیب میقدرت این زمانها را با کتابهای اخلاقی دیگر مانند کتابهای آیتالله حسین مظاهری، شهید دستغیب، آیتالله مصباح یزدی، «چهل حدیث» امام خمینی(ره) یا این که حتی کتابهای رقیقگردیده تاملهای شهید مطهری مثل «تیم چلچراغ حکمت» استارت کرد.
6. مرعوب نشدن در قبال مشهورات و محصور نکردن خویش به پوستهها. چه کسی گفته میباشد آغاز عصر مطالعاتی به طبعً می بایست با کتابهای شهید مطهری یا این که فلان شخصیت گرانقدر باشد. ما منکر استعمال از اثر ها وی نیستیم و افتخار هم میکنیم که کتابهای وی را تفحص کنیم، ولی آیا قابلیت ندارد که زمان را با یک کتاب کتاب داستان، قصه، دسته شعر یا این که حتی پخش فیلم و مستند استارت کنیم؟! آیا مشکلی پیش میآید؟ پس خودمان را محصور پوستهها و ابزارها نکنیم. برای مثالً، دانشجوها بسیجی دانشکده طهران، آغاز عصر مطالعاتیشان درباره تکان قابل انعطافافزاری و ساختوساز دانش را با کتاب «نشت نشاء» آقای امیرخانی استارت کردند و … پس قرار وجود ندارد خودمان را در یک پوسته و طریق محصور کنیم.
استیناف تاریخ، تاریخ شفاهی و خاطرات در مساجد
آغاز اینگونه زمانهایی می بایست دیدنی باشد. برای مثالً با کتابهای تاریخی شروع خواهد شد، آن هم خیر تنهاً با کتابهای تحلیلی، بلکه با کتابهای تاریخ شفاهی و خاطرات مبارزان انقلابی.[4] ولی بایستی بهاین نکته هم دقت کنیم کهاین کتابها برای عشق و علاقهمند شدن به استیناف بهتر میباشد و نباید خویش را به آنان محصور کنیم و از کتابهای تحلیلی و عمیق غافل شویم. ما بایستی بکوشیم که ذهن نقاد و تحلیلی داشته باشیم، خیر مثل یک دایرةالمعارف یا این که کشکول.
سیرهای مطالعاتی تخصصی را برای فرایند آجل بگذارید
درباره ادامه سیر مطالعاتی بایستی نرمافزار داشته باشید؛ یعنی پس از مدتی افرادی که سیر مطالعاتی را طی کردند می بایست در حوزه تخصصی یا این که حرفه خودشان متمرکز شوند؛ به عنوان مثال در شرایطیکه فنمان رئیس میباشد، سیر مطالعاتی ویژه مدیر اسلامی، در صورتی علم ها قرآن میباشد، مباحث تخصصی تعبیر قرآن، و در حالتیکه علم ها سیاسی میباشد مباحث دور از شوخی این حوزه را پیگیری کنیم. سیرهای مطالعاتی می بایست بهسیرتکاملای باشد که از یک سو سیرهای مطالعاتی همگانی برگزار گردد و از سوی دیگر در کنار آن، سیرهای مطالعاتی تخصصی هم فعال سازی خواهد شد تا هر شخصی در حوزه گزینه عشقاش با بعضی دوستان دیگر فعال خواهد شد.
نکته دیگر این میباشد که موضوعات سیرهای مطالعاتی خودمان را محصور نکنیم. حتی گاهی برای تنوع هم که گردیده است در برهه زمانی محصور، به موضوعات سیاسی و اجتماعی مایحتاج خودمان، مانند مسائل عالم اسلام، وهابیت، غربشناسی، آفریقاشناسی، آمریکای لاتینشناسی و … اعتنا کنیم.
هنر و ادبیات ابزار میباشند خیر غرض!
متأسفانه بعضی از ما از گنجایش هنر و ادبیات و رسانه غافلیم یااینکه در استعمال از آنها افراط میکنیم. مخالف تلاوت کتاب داستان، شعر، قصه و فیلم نیستیم، البته هر مورد می بایست ضریب خاص خودشان را داشته باشد. درک کردن کلیات پندار اسلامی، تفکر امام و رهبری و تاریخ معاصر و انقلاب برای همگی ضروری میباشد و در صورتی کسی اینها را نداند، احتمال خطا و انحرافش بسیار زیاد میباشد.
به کارگیری از گنجایش هنر و ادبیات انقلاب
هنر و ادبیات انقلاب اسلامی ابزاری میباشد که ما میتوانیم از آن برای تحقق اهدافمان استعمال کنیم. از یکسو میتوانیم هنر و رسانه را در سرویس هدف ها فرهنگی و شرعی خودمان بگیریم و از سویی دیگر، از گنجایشهای مسجد، کانونها و تشکلهای مذهبی و هیئت برای بسط و تعمیق هنر و پندار انقلاب اسلامی استعمال کنیم. پس دو قضیه مطرح میباشد: سرویس متقابل هنر و مسجد. ذکر هنری تفکرها و طرح آن ها در پوسته فیلم یا این که مستند، نگارگری یا این که سرود یا این که عکس میتواند این پندارها را به یادماندنی و تأثیرگذار بکند.
برای به کار گیری از گنجایش هنر میقدرت در مقرهای مساجد، تشکلهای مدرسه های یا این که حتی دانش گاهها، به طور اپریزیگردیده، فیلمها و مستندهای مفید را اکران بخشید یا این که نمایشگاه کاریکاتور، عکس و نگارگری برگزار کرد و در روند آجل به تشکیل مجموعههای تئاتر یا این که فیلم سازی مبادرت کرد.
تاریخ شفاهی مساجدتان را تصویب و ضبط فرمائید
خاطرات فعالان و شهدای مساجد و نیز شخصیتهای فرهنگی، سیاسی و انقلابی شهر خودتان را تصویب و ضبط و آنگاه منتشر فرمائید. درباره شغلهای مساجد یا این که فعالان مسجدی ــ که سوابق جناح و نزاع یا این که مبارزات انقلابی دارا هستند ــ مستند بسازید. از صداوسیمای استان یا این که مرکزها فرهنگی و هنری، مانند بنیاد شهید، سازمان تبلیغات اسلامی، سازمان ملی جوان ها یا این که سازمان فرهنگی ـ هنری شهرداری در این باره امداد بگیرید.
الگویی برای تصویب تاریخ شفاهی/ ای کاش هر استان یک سیدقاسم یاحسینی داشت
شما نام سیدقاسم یاحسینی را شنیده یا این که کتابهای وی را خواندهاید. وی از نویسندگان ادبیات پایداری میباشد. انتشارات سوره مهر حدود ده جلد، و انتشارات فاتحان هم حدود پنج جلد کتاب از وی در قضیه پشتیبانی مقدس منتشر نموده است. سیدقاسم اهل بوشهر میباشد؛ یعنی شهرستانی میباشد، حدود پنجاه سال دارااست و بالای یکصد جلد کتاب نوشته که حدود شصت جلد از آن درباره بوشهرشناسی میباشد، اما سایر، اکثر اوقات در مسئله پشتیبانی مقدس، انقلاب و تاریخ معاصر میباشد. وی هر وقت طهران میآید، با خودش دو، سه جلد کتاب برای چاپ میآورد. این مولف شهرستانی بسیار فعال میباشد و همین مورد نشانه می دهد که صرف شهرستانی بودن و سودمندی از تجهیزات کمتر عامل بر این نمیگردد که زمانهای خویش و گنجایشهای حوزه را قدر ندانید. یاحسینی در کتابهایش، خاطرات شفاهی بخش اعظمی از رزمندگان بوشهری، آبادانی و... را به جامعه معرفی نموده است. ای کاش هر استان و ناحیه یک سیدقاسم یاحسینی داشت تا رزمندگان و شهدای گمنام شناخته میشدند.
استادان دارای تعهد را شناسایی فرمائید!
بایستی گنجایشها و زمانهای ناحیه خودتان را بهتر شناسایی فرمایید و به فعالیت بگیرید و نگذارید اشخاص با شایستگی خودشان را حداقل بگیرند یا این که بیعلت شوند. در صورتی قابلیت و امکان داراهستند و عده ای خودساخته و اهل فکرند، جلسات منظم برایشان برگزار فرمائید و حتی گفت و گوهایشان را ضبط و مکتوب فرمایید. در فرآیند نخستین به طور جزوات و بعداً بعداز بازنویسی و اصلاحات و افزودنیهای مورد نیاز به طور کتاب و کتابچههای 200ـ150 کاغذای منتشر نمائید.
شناخت با اثرها جناح فرهنگی انقلاب
بایستی نرم افزارهای شما در مساجد و کالجها به سیرتکاملای باشد که هر کسی با شما همیاری مینماید استادان و اثرها جناح فرهنگی و فکری انقلاب را بشناسد، خوانده باشد و دستکم اینکه نام این اشخاص و کتابها و مرکزها به گوشش خورده باشد.
برای آجل فعالان مسجدی نرمافزارریزی فرمائید/ حواستان به فعالان مسجدی باشد
در حالتی که قصد تأثیرگذاری به یادماندنی در فضای شهر و ناحیه را داریم، بایستی برای بعدی فعالان مسجد نرمافزارریزی کرده باشیم. می بایست هم جویای درس و مشاجره وی باشیم و هم جویای اشتغال به کارشان. درصورتی که کسی در شرف وصلت میباشد و نیاز به امداد مالی دارااست، یاری و حمایتش کنیم؛ مثلا صندوق قرضالحسنهای تأسیس کنیم تا هر هر کس نیاز مالی پیدا کرد، بتوان با این صندوق از وی پشتیبانی کرد. مؤسسه، تعاونی یا این که … ساخت و ساز کنیم تا هم نیروهای مفیدمان را در کارهای فرهنگی و اجتماعی انقلاب به عمل گیریم و هم این نیروها با فراغ بال و پر، وقت خودشان را در دست ما، مسجد و نیروهای تازه مسجدی بگذارند.
جاری ساختن فعالیت فرهنگی به ویژه در مساجد از اموری میباشد که آسان و ممتنع میباشد و نیروهای مذهبی در نوبت نخستین هم می دانند و هم نمیدانند که می بایست از کجا، چهگونه، چه هنگامی و چه کاری را استارت نمایند. تشریفات مشهد
خبرگزاری شبستان: اعمال عمل فرهنگی از اموری میباشد که سهل و آسان و ممتنع میباشد و نیروهای مذهبی در دفعه نخستین، هم می دانند و هم نمیدانند که بایستی از کجا، چه طور، چه هنگامی و چه کاری را استارت نمایند.
از اینرو، این نوشتار که ناظر به شغلهای فرهنگی و اجتماعی و عنایت فعالیت در مساجد، هئیت، مقرهای بسیج، کانونهای فرهنگی و هنری و دیگر مقرهای فرهنگی و مذهبی ماست، تلاش دارااست مثالای از این امور را ـ که شاید به ذهن اکثری از فعالان فرهنگی رسیده باشد یا این که حتی به مرحله ایفا در آمده باشد ـ این توشه به طور منظم و مجموعهبندی گردیده ارائه نماید.
این نوشته که فعالیت فرهنگی در مساجد تجاربها، زخمشناسی و راهکارها اسم دارااست نوشته یاسر عسگری، متفحص پژوهشگاه جامعة المصطفی(ص) میباشد که در آن قدم به قدم سیر مطالعاتی و اقدامات موردنیاز برای تبدیل یک مسجد به مسجدی فعال و فرهنگی آمده میباشد.
مساجد مقر انقلاب اسلامی بود و بایستی باشد؛ همچنان که مقر اساسی نهضت کبیر اسلامی در بالا اسلام بوده میباشد. در قبل از انقلاب و دهه اولیه انقلاب مساجد مقر فعال برای نیروهای انقلابی بوده میباشد، چه برای پیکار با رژیم سلطان و چه برای توسعه و گسترش و پیشرفت درنگ انقلاب اسلامی و امام خمینی(ره). البته متأسفانه در مساجد فعلی این کارکرد کمتر مشاهده میشود.
قدم اولیه پژوهش تاریخ شفاهی مساجد اساسی و اثرگذار تاریخ انقلاب
خوشبختانه تاریخ شفاهی بعضا از مساجد اساسی و اثرگذار در تاریخ انقلاب، بهویژه مساجد اساسی طهران، منتشر گردیده است. ولی در خاطرات شفاهی اکثری از فعالان مجال انقلاب نیز به کارهایشان در مساجد و مدرسه های اشاره گردیده است که پژوهش آنان خالی از لطف وجود ندارد و میتواند الگویی برای این عصر باشد؛ بهویژه که مساجد، مقر اساسی انقلابیها و مذهبیها بود و در همین جای ها سازماندهی، فراگیری و تربیت نیروها و … ایفا میشد. بخش اعظمی از این مساجد در قبل از انقلاب و دهه نخستین انقلاب، مقر دور از شوخی انتشار معارف اسلام و انقلاب بود و آنها شغلهای چشمگیری زیرا تظاهرات، اجتماعات، تواشیح، دستههای سرود و تئاتر، نشریات و سولههای متعدد نگارگری، خوشنویسی و … داشتند.
نگهداری مقرهای کهن آنگاه راه و روشاندازی مقرهای تازه
مقر و پاتوق برای کار به راحتی به دست نمیآید و در چنگ ما قرار نمیگیرد. پس توجه کنیم از همین مجالها و مقرهایی که داریم صحیح به کار گیری کنیم. متأسفانه اکثری از ما از سنگرها و پاتوقهای مو جود به کارگیری شایانی نمیکنیم، و در مراقبت آنها کوشاو سخت کوش نیستیم، البته همواره درصدد فتح سنگرها و تولید پاتوقهای جدیدیم. این درحالی میباشد که بایستی پاتوقها و سنگرهایی را که داریم به موقعیت ثبتگردیدهای برسانیم و بعد برای ساخت و ساز پاتوقها و شغلهای نو مبادرت کنیم.
شناسایی مجالها و گنجایشهای جان دار/نباید کنار بنشینیم و معطل دگرگونی باشیم
شناسایی مجالهای فعلی در شهرها و روستاهای پیرامونی ضروری میباشد. از سویی، بایستی روحانیان و طلاب خوشاندیشه هر ناحیه را شناسایی کنیم. بایستی شخصی را که شغل تولید کننده یا این که همسو با ما جاری ساختن میدهد، یاری و دفاع کنیم؛ چون توفیق وی، توفیق جناح فکری و فرهنگی انقلاب در شهر، و تضعیف جناح مفسدان میباشد. نمیتوانیم تنهاً کناری بنشینیم و چشم به راه دگرگونی فرهنگی در ناحیه خومان باشیم. تا خودمان وارد عمل و عمل نشویم، نباید انتظار دگرگونی فرهنگی و فقهی در شهر و حیطه داشته باشیم.
الگوی عملی و عینی نداریم/ نیم نگاهی به تجاربهای بقیه افراد
اختلال بخش اعظمی از فعالان فرهنگی و تشکلی ما این میباشد که الگوی عملی و عینی ندارند. ما می بایست به سیرتکاملای کار کنیم که با این امور، یک الگوی عملی برای دیگر فعالان و مساجد شویم. سر مشق بودن یک مسجد یا این که مقر بسیج یا این که یک هئیت، سبب ساز میخواهد شد که مساجد، هئیتها و مقرهای دیگر از آن ایده بگیرند و عمل خودشان را جهت دهند؛ همچنان که چنانچه یک تشکل یا این که مجموعۀ خیر داشته باشیم، میتوانیم روی تشکلها و گروههای دیگر تاثیر بگذاریم و برای سایر افراد، الگوبخش شویم.
از سایر اشتباهات ما این میباشد که از تجاربهای سایر افراد به کارگیری نمیکنیم. این استعمال نکردن اکثر وقت ها از بیخبری ما ناشی می شود. در واقع داده ها و آشنایی ما از سنگرهای جناح خودی نادر میباشد. این در حالی میباشد که می بایست از تجاربهای مساجد و مقرهای دیگر به کارگیری کنیم.
احتمال نقص وجود دارااست/ آرمان گرا نباشیم
از سوی دیگر، انتظار نداشته باشیم که فضای آغاز کار ما، مطلقاً فراهم، آرمانی و دارنده تمامی نوع تجهیزات باشد و کل کارهایمان بینقص باشد یا این که انتظار داشته باشیم اعضای هیئت امنا از تمامی کارهای ما دفاع نمایند و نهادها، مرکز ها یا این که شخصیتهای صاحب و مالک نفوذ شهری، نظری سوء یا این که انتقادی نسبت به شغلهای ما نداشته باشند. این را بدانیم که مدام این سیرتکامل وجود ندارد که در و تخته با هم جور باشند.
فضای عالی مساجد برای کلاسهای آموزشی
با فضاهایی که در مساجد داریم میتوانیم زمانهای مختلف آموزشی، فرهنگی، فقاهتی، مهارتی و … برای مخاطبان خویش در زمانهای سنی متعدد ـ از علمآموز تا دانشجو و میانسالان آقا و خانم ـ برگزار کنیم. اما شرط مایحتاج برای این عمل داشتن علت و عزم و سعی کردن میباشد. دایره این زمانها نیز قادر است از کلاسهای مطالعاتی تاملهای امام(ره)، رهبری، شهید مطهری(ره)، شهید آوینی(ره)، تاریخ معاصر، تاریخ اسلام، هنر انقلاب و حمایت مقدس تا جلسات انتقاد و پخش فیلم، مستند، نمایشگاههای عکس، کاریکاتور و نگارگری، کلاسهای مهارتی مانند مستندسازی، فیلمسازی، کامپیوتر، گویش، را دربرگیرد. برای برپایی این زمانها در جايگاه اولیه میاقتدار از پتانسیل شهر و حیطه خویش غایت به کارگیری را ببرید. حتی درصورتیکه خودمان یا این که دوستانمان قادر خواهیم بود در حوزهای طرح دعوا یا این که کلاسی برگزار کنیم، متولی آن قسمت شویم و مسئولیتی برعهده بگیریم.
کانالسازی فعالان فرهنگی مساجد با جلسات منظم
با هر تعداد نفر که در هر شهر هستیم مرتبط و هماهنگ باشیم. هماهنگی و جلسات مشترک ماهانه یا این که فصلی فعالان فرهنگی فوقالعاده تأثیرگذار میباشد و الگوهایی برای شغل میدهد. همت کنیم هر توشه گردهمایی خویش را در یکی مقرها برگزار کنیم. مایحتاج وجود ندارد اولِ عمل، رینگ کاری و هماهنگی خودمان را آنقدر بزرگ کنیم که نتوانیم گردآوری و جورش کنیم. میاقتدار تعدادی رینگ کاری تعریف و تمجید کرد. قرار هم وجود ندارد که در کلیه این موضوعها به طبعً غوغا و کارهایی بکنیم که بی جهت، آلرژیها را برانگیزیم.در شرایطیکه نتوانیم با مبانی و گرفتاریهای مشترک، شغل خویش را استارت کنیم، به طبعً در آتیای مجاورت از هم میپاشیم. پس نیروسازی را از همین الآن دورازشوخی بگیری.
لازمات برپایی زمانهای بهتر در مساجد
در برگزاری عصرها یک کدام از زمینههایی که می بایست مدنظر قرار گیرد گنجایش مخاطبان میباشد. بیتوجهی بدین مورد سبب ساز بیانگیزگی و حتی کاهش تعداد مخاطبان می گردد. برای اینگونه زمانهایی بایستی به نکتههای پایین دقت کرد:
1. گنجایشهای مخاطبانمان. برای هر زمان سنی و تحصیلی ــ علمآموز، دبیرستانی، دانشجو ــ مجرد یا این که متأهل و … با دقت به نیازهایشان سیرهای مطالعاتی ویژهای در حیث بگیریم.
2. معین و محصور بودن زمان سیرهای مطالعاتی. عصرهای برپا گردیده به سیرتکاملای نباشد که عصرای دو یا این که سهساله، به اتمام برسد. زیرا همین فرصت وقتگیر، منجر کاهش علت و خستگی اشخاص میگردد. برای دوری از این موضوع در مرحله اولیه، محدوده وقتی عصر را دو، سه ماهه در اختیار بگذاریم. همین محصور بودن عصر منجر میگردد که چنانچه کسی از زمان خوشش نیامد، یک یا این که دو ماه باقیمانده را تحمل نماید و در کلاسها حاضر خواهد شد.
3. به کارگیری از اشخاص کمپانیکننده در عصرها و سیرها. این اشخاص دستکم میتوانند زمانهای شبیه را برای دوستان علمآموز ارشاد یا این که دبیرستانی رئیس نمایند. در حالتی که از آن ها به کار گیری نکنیم، سود چندانی ندارد. به این ترتیب در شرایطیکه اپای برای دگرگونی فرهنگی در شهر داریم، بایستی برای سواالتحصیلان یا این که کمپانیکنندگان باسواد این عصرها هم اپ داشته باشیم.
4. به کار گیری از نرمافزارهای متنوع طی عصر. چه بسا پخش یک فیلم، مستند یا این که دیدار با یک فقید یا این که مدرس، یا این که حتی اردوی گروهجمعی یک روزه، به نشاط اعضای زمان یاری دهد.
چه کتاب هایی را در مساجد بخوانیم؟
5. استارت زمان با کتابهای عالی. اگرچه کتابهای شهید مطهری بسیار عالی میباشند، ممکن میباشد برای تودهای دیدنی نباشد. به این ترتیب میقدرت این زمانها را با کتابهای اخلاقی دیگر مانند کتابهای آیتالله حسین مظاهری، شهید دستغیب، آیتالله مصباح یزدی، «چهل حدیث» امام خمینی(ره) یا این که حتی کتابهای رقیقگردیده تاملهای شهید مطهری مثل «تیم چلچراغ حکمت» استارت کرد.
6. مرعوب نشدن در قبال مشهورات و محصور نکردن خویش به پوستهها. چه کسی گفته میباشد آغاز عصر مطالعاتی به طبعً می بایست با کتابهای شهید مطهری یا این که فلان شخصیت گرانقدر باشد. ما منکر استعمال از اثر ها وی نیستیم و افتخار هم میکنیم که کتابهای وی را تفحص کنیم، ولی آیا قابلیت ندارد که زمان را با یک کتاب کتاب داستان، قصه، دسته شعر یا این که حتی پخش فیلم و مستند استارت کنیم؟! آیا مشکلی پیش میآید؟ پس خودمان را محصور پوستهها و ابزارها نکنیم. برای مثالً، دانشجوها بسیجی دانشکده طهران، آغاز عصر مطالعاتیشان درباره تکان قابل انعطافافزاری و ساختوساز دانش را با کتاب «نشت نشاء» آقای امیرخانی استارت کردند و … پس قرار وجود ندارد خودمان را در یک پوسته و طریق محصور کنیم.
استیناف تاریخ، تاریخ شفاهی و خاطرات در مساجد
آغاز اینگونه زمانهایی می بایست دیدنی باشد. برای مثالً با کتابهای تاریخی شروع خواهد شد، آن هم خیر تنهاً با کتابهای تحلیلی، بلکه با کتابهای تاریخ شفاهی و خاطرات مبارزان انقلابی.[4] ولی بایستی بهاین نکته هم دقت کنیم کهاین کتابها برای عشق و علاقهمند شدن به استیناف بهتر میباشد و نباید خویش را به آنان محصور کنیم و از کتابهای تحلیلی و عمیق غافل شویم. ما بایستی بکوشیم که ذهن نقاد و تحلیلی داشته باشیم، خیر مثل یک دایرةالمعارف یا این که کشکول.
سیرهای مطالعاتی تخصصی را برای فرایند آجل بگذارید
درباره ادامه سیر مطالعاتی بایستی نرمافزار داشته باشید؛ یعنی پس از مدتی افرادی که سیر مطالعاتی را طی کردند می بایست در حوزه تخصصی یا این که حرفه خودشان متمرکز شوند؛ به عنوان مثال در شرایطیکه فنمان رئیس میباشد، سیر مطالعاتی ویژه مدیر اسلامی، در صورتی علم ها قرآن میباشد، مباحث تخصصی تعبیر قرآن، و در حالتیکه علم ها سیاسی میباشد مباحث دور از شوخی این حوزه را پیگیری کنیم. سیرهای مطالعاتی می بایست بهسیرتکاملای باشد که از یک سو سیرهای مطالعاتی همگانی برگزار گردد و از سوی دیگر در کنار آن، سیرهای مطالعاتی تخصصی هم فعال سازی خواهد شد تا هر شخصی در حوزه گزینه عشقاش با بعضی دوستان دیگر فعال خواهد شد.
نکته دیگر این میباشد که موضوعات سیرهای مطالعاتی خودمان را محصور نکنیم. حتی گاهی برای تنوع هم که گردیده است در برهه زمانی محصور، به موضوعات سیاسی و اجتماعی مایحتاج خودمان، مانند مسائل عالم اسلام، وهابیت، غربشناسی، آفریقاشناسی، آمریکای لاتینشناسی و … اعتنا کنیم.
هنر و ادبیات ابزار میباشند خیر غرض!
متأسفانه بعضی از ما از گنجایش هنر و ادبیات و رسانه غافلیم یااینکه در استعمال از آنها افراط میکنیم. مخالف تلاوت کتاب داستان، شعر، قصه و فیلم نیستیم، البته هر مورد می بایست ضریب خاص خودشان را داشته باشد. درک کردن کلیات پندار اسلامی، تفکر امام و رهبری و تاریخ معاصر و انقلاب برای همگی ضروری میباشد و در صورتی کسی اینها را نداند، احتمال خطا و انحرافش بسیار زیاد میباشد.
به کارگیری از گنجایش هنر و ادبیات انقلاب
هنر و ادبیات انقلاب اسلامی ابزاری میباشد که ما میتوانیم از آن برای تحقق اهدافمان استعمال کنیم. از یکسو میتوانیم هنر و رسانه را در سرویس هدف ها فرهنگی و شرعی خودمان بگیریم و از سویی دیگر، از گنجایشهای مسجد، کانونها و تشکلهای مذهبی و هیئت برای بسط و تعمیق هنر و پندار انقلاب اسلامی استعمال کنیم. پس دو قضیه مطرح میباشد: سرویس متقابل هنر و مسجد. ذکر هنری تفکرها و طرح آن ها در پوسته فیلم یا این که مستند، نگارگری یا این که سرود یا این که عکس میتواند این پندارها را به یادماندنی و تأثیرگذار بکند.
برای به کار گیری از گنجایش هنر میقدرت در مقرهای مساجد، تشکلهای مدرسه های یا این که حتی دانش گاهها، به طور اپریزیگردیده، فیلمها و مستندهای مفید را اکران بخشید یا این که نمایشگاه کاریکاتور، عکس و نگارگری برگزار کرد و در روند آجل به تشکیل مجموعههای تئاتر یا این که فیلم سازی مبادرت کرد.
تاریخ شفاهی مساجدتان را تصویب و ضبط فرمائید
خاطرات فعالان و شهدای مساجد و نیز شخصیتهای فرهنگی، سیاسی و انقلابی شهر خودتان را تصویب و ضبط و آنگاه منتشر فرمائید. درباره شغلهای مساجد یا این که فعالان مسجدی ــ که سوابق جناح و نزاع یا این که مبارزات انقلابی دارا هستند ــ مستند بسازید. از صداوسیمای استان یا این که مرکزها فرهنگی و هنری، مانند بنیاد شهید، سازمان تبلیغات اسلامی، سازمان ملی جوان ها یا این که سازمان فرهنگی ـ هنری شهرداری در این باره امداد بگیرید.
الگویی برای تصویب تاریخ شفاهی/ ای کاش هر استان یک سیدقاسم یاحسینی داشت
شما نام سیدقاسم یاحسینی را شنیده یا این که کتابهای وی را خواندهاید. وی از نویسندگان ادبیات پایداری میباشد. انتشارات سوره مهر حدود ده جلد، و انتشارات فاتحان هم حدود پنج جلد کتاب از وی در قضیه پشتیبانی مقدس منتشر نموده است. سیدقاسم اهل بوشهر میباشد؛ یعنی شهرستانی میباشد، حدود پنجاه سال دارااست و بالای یکصد جلد کتاب نوشته که حدود شصت جلد از آن درباره بوشهرشناسی میباشد، اما سایر، اکثر اوقات در مسئله پشتیبانی مقدس، انقلاب و تاریخ معاصر میباشد. وی هر وقت طهران میآید، با خودش دو، سه جلد کتاب برای چاپ میآورد. این مولف شهرستانی بسیار فعال میباشد و همین مورد نشانه می دهد که صرف شهرستانی بودن و سودمندی از تجهیزات کمتر عامل بر این نمیگردد که زمانهای خویش و گنجایشهای حوزه را قدر ندانید. یاحسینی در کتابهایش، خاطرات شفاهی بخش اعظمی از رزمندگان بوشهری، آبادانی و... را به جامعه معرفی نموده است. ای کاش هر استان و ناحیه یک سیدقاسم یاحسینی داشت تا رزمندگان و شهدای گمنام شناخته میشدند.
استادان دارای تعهد را شناسایی فرمائید!
بایستی گنجایشها و زمانهای ناحیه خودتان را بهتر شناسایی فرمایید و به فعالیت بگیرید و نگذارید اشخاص با شایستگی خودشان را حداقل بگیرند یا این که بیعلت شوند. در صورتی قابلیت و امکان داراهستند و عده ای خودساخته و اهل فکرند، جلسات منظم برایشان برگزار فرمائید و حتی گفت و گوهایشان را ضبط و مکتوب فرمایید. در فرآیند نخستین به طور جزوات و بعداً بعداز بازنویسی و اصلاحات و افزودنیهای مورد نیاز به طور کتاب و کتابچههای 200ـ150 کاغذای منتشر نمائید.
شناخت با اثرها جناح فرهنگی انقلاب
بایستی نرم افزارهای شما در مساجد و کالجها به سیرتکاملای باشد که هر کسی با شما همیاری مینماید استادان و اثرها جناح فرهنگی و فکری انقلاب را بشناسد، خوانده باشد و دستکم اینکه نام این اشخاص و کتابها و مرکزها به گوشش خورده باشد.
برای آجل فعالان مسجدی نرمافزارریزی فرمائید/ حواستان به فعالان مسجدی باشد
در حالتی که قصد تأثیرگذاری به یادماندنی در فضای شهر و ناحیه را داریم، بایستی برای بعدی فعالان مسجد نرمافزارریزی کرده باشیم. می بایست هم جویای درس و مشاجره وی باشیم و هم جویای اشتغال به کارشان. درصورتی که کسی در شرف وصلت میباشد و نیاز به امداد مالی دارااست، یاری و حمایتش کنیم؛ مثلا صندوق قرضالحسنهای تأسیس کنیم تا هر هر کس نیاز مالی پیدا کرد، بتوان با این صندوق از وی پشتیبانی کرد. مؤسسه، تعاونی یا این که … ساخت و ساز کنیم تا هم نیروهای مفیدمان را در کارهای فرهنگی و اجتماعی انقلاب به عمل گیریم و هم این نیروها با فراغ بال و پر، وقت خودشان را در دست ما، مسجد و نیروهای تازه مسجدی بگذارند.
ویژگیهای یک مجموعه تشریفاتی حرفهای چیست؟